Het einde van het jaar is een goed moment om je persoonlijke financiële situatie onder de loep te nemen. Heb je jouw jaarruimte voor pensioenopbouw al benut? Wil je vermogen overdragen aan je kinderen of kleinkinderen? En wat verandert er voor groene beleggingen? Met een aantal slimme keuzes kun je mogelijk belasting besparen. We zetten de belangrijkste eindejaarstips voor je op een rij.
Benut je jaarruimte voor extra pensioenopbouw
Wil je extra pensioen opbouwen en tegelijkertijd je belastbaar inkomen verlagen? Dan kan een storting in een lijfrente of op een lijfrenterekening interessant zijn. De premie die je betaalt, is onder voorwaarden aftrekbaar in box 1. Hoeveel je mag aftrekken, hangt onder andere af van je inkomen en de pensioenopbouw via je werkgever.
In 2026 bedraagt de maximale jaarruimte € 35.589. De berekening is gebaseerd op je inkomen en pensioenopbouw in 2025. De jaarruimte bedraagt maximaal 30% van de premiegrondslag, waarbij rekening wordt gehouden met een franchise van € 19.172.
Heb je in eerdere jaren niet alle beschikbare jaarruimte benut? Dan kun je mogelijk gebruikmaken van de reserveringsruimte. Hiermee kun je niet-benutte jaarruimte uit de afgelopen tien jaar alsnog gebruiken. De maximale reserveringsruimte bedraagt in 2026 € 42.753.
Voor 2027 worden de maximale jaarruimte en reserveringsruimte aangepast naar respectievelijk € 35.387 en € 43.287.
Tip: Controleer hoeveel jaarruimte en reserveringsruimte je nog hebt. Wil je de storting aftrekken in je aangifte inkomstenbelasting 2026? Zorg er dan voor dat het bedrag uiterlijk 31 december 2026 daadwerkelijk is betaald.
Vermogen overdragen aan je kinderen of kleinkinderen
Wil je een deel van je vermogen overdragen aan de volgende generatie? Dan is het verstandig om tijdig na te denken over schenken en erven. Door tijdens je leven vermogen over te dragen, kun je mogelijk de toekomstige erfbelasting voor je erfgenamen beperken.
Controleer of je testament nog aansluit bij je wensen
Wanneer je overlijdt, wordt je vermogen verdeeld onder je erfgenamen. Hoe dit gebeurt, hangt onder andere af van je gezinssituatie en de aanwezigheid van een testament.
Voor gehuwden en geregistreerde partners met kinderen geldt zonder afwijkend testament doorgaans de wettelijke verdeling. De langstlevende partner krijgt de bezittingen en schulden van de nalatenschap. De kinderen ontvangen een geldvordering op de langstlevende ter grootte van hun erfdeel.
Voor de erfbelasting gelden in 2026 de volgende vrijstellingen:
| Erfgenaam | Vrijstelling 2026 | Vrijstelling 2027 |
|---|---|---|
| Partner | € 828.035 | € 849.564 |
| Kind | € 26.230 | € 26.912 |
| Kleinkind | € 26.230 | € 26.912 |
De partnervrijstelling kan worden verminderd vanwege bepaalde pensioenaanspraken.
Een testament biedt mogelijkheden om de verdeling van je vermogen beter af te stemmen op je persoonlijke situatie. Zo kun je bijvoorbeeld een legaat opnemen voor je kleinkinderen, waardoor ook zij gebruik kunnen maken van hun eigen vrijstelling voor de erfbelasting.
Tip: Laat regelmatig controleren of je testament nog aansluit bij je gezinssituatie en wensen. Heb je nog geen testament? Dan kan het verstandig zijn om de mogelijkheden met een notaris te bespreken.
Maak gebruik van de jaarlijkse schenkingsvrijstellingen
Door tijdens je leven geld te schenken aan kinderen of kleinkinderen, kun je vermogen geleidelijk overdragen zonder direct schenkbelasting te betalen.
In 2026 en 2027 gelden de volgende vrijstellingen:
| Schenking | 2026 | 2027 |
|---|---|---|
| Jaarlijkse schenking van ouders aan kind | € 6.908 | € 7.088 |
| Eenmalig verhoogde vrijstelling voor kind | € 33.129 | € 33.991 |
| Jaarlijkse schenking aan kleinkind | € 2.769 | € 2.841 |
De eenmalig verhoogde vrijstelling geldt onder voorwaarden voor kinderen tussen 18 en 40 jaar en kan slechts eenmaal worden benut.
Ouders worden voor de schenkbelasting als één schenker beschouwd. De jaarlijkse vrijstelling geldt dus niet afzonderlijk voor iedere ouder.
Tip: Heb je de schenkingsvrijstelling voor 2026 nog niet benut? Dan kun je vóór 31 december nog een belastingvrije schenking doen. Vanaf 1 januari 2027 kun je opnieuw gebruikmaken van de jaarlijkse vrijstelling.
Schenken op papier: vermogen overdragen zonder geld weg te geven
Wil je vermogen overdragen aan je kinderen, maar het geld voorlopig zelf blijven gebruiken? Dan kan schenken op papier een interessante mogelijkheid zijn.
Bij een schenking op papier schenk je een bedrag zonder dit direct uit te betalen. In plaats daarvan ontstaat een schuld aan de ontvanger, bijvoorbeeld je kind. Het kind krijgt een vordering op jou. Deze schuld kan later onder voorwaarden in mindering komen op je nalatenschap, waardoor minder erfbelasting verschuldigd is.
Om dit fiscale voordeel te bereiken, moet bij een schenking die pas bij overlijden opeisbaar wordt aan belangrijke voorwaarden worden voldaan. Zo moet de schenking worden vastgelegd in een notariële akte en moet je jaarlijks daadwerkelijk minimaal 6% rente betalen over het geschonken bedrag. Het is belangrijk dat deze rente niet alleen administratief wordt bijgehouden, maar ook daadwerkelijk wordt overgemaakt. Een schenking op papier heeft daarnaast gevolgen voor de vermogenspositie in box 3 van zowel de schenker als de ontvanger.
Tip: Overweeg je een schenking op papier? Laat dan vooraf berekenen of het voordeel voor de erfbelasting opweegt tegen de jaarlijkse renteverplichting en de mogelijke gevolgen in box 3.
Groen beleggen wordt fiscaal minder aantrekkelijk
Beleg je in erkende groene fondsen? Dan kun je in 2026 nog profiteren van een vrijstelling in box 3 en een aanvullende heffingskorting.
De vrijstelling bedraagt in 2026 maximaal € 26.715 per persoon, of € 53.430 voor fiscale partners samen. Daarnaast geldt een heffingskorting van 0,1% over het vrijgestelde bedrag.
Vanaf 2027 worden deze fiscale voordelen vrijwel volledig afgebouwd. De vrijstelling daalt dan naar slechts € 200 per persoon, of € 400 voor fiscale partners samen. De heffingskorting blijft in 2027 nog bestaan, maar levert door de sterk verlaagde vrijstelling nauwelijks voordeel op.
Vanaf 2028 verdwijnen zowel de vrijstelling als de heffingskorting voor groene beleggingen volledig.
Tip: Heb je groene beleggingen? Houd dan rekening met het verdwijnen van het fiscale voordeel en beoordeel of deze beleggingen nog passen binnen je beleggingsstrategie. Kijk daarbij niet alleen naar de belastingvoordelen, maar ook naar het rendement en de risico’s.
Wat betekent dit voor jou?
De laatste maanden van 2026 bieden verschillende mogelijkheden om je persoonlijke belastingpositie te verbeteren. Door vóór 31 december 2026 naar je financiële situatie te kijken, kun je mogelijk belasting besparen en tegelijkertijd je vermogen en pensioenopbouw beter organiseren. Laat grotere schenkingen of andere belangrijke fiscale keuzes zo nodig vooraf doorrekenen, zodat je een weloverwogen beslissing kunt nemen.
